Τρίτη, 4 Δεκεμβρίου 2018

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ NEOY ΒΙΒΛΙΟΥ ΑΡΥΡΗ ΣΤΑΥΡΑΚΗ


ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ NEOY ΒΙΒΛΙΟΥ

TOY ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗ ΕΠΙ ΤΙΜΗ-ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ

ΑΡΥΡΗ ΣΤΑΥΡΑΚΗ

ΣΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ

Την προσεχή Δευτέρα 10η Δεκεμβρίου   και ώρα 7.00 μ.μ. στα πλαίσια των Φιλολογικών Βραδινών της Εταιρείας Λογοτεχνών, που γίνονται   σε συνεργασία με τη Δημοτική Βιβλιοθήκη-  Πολιτιστικό Τομέα του Δήμου Πατρέων και με έκτακτη συμμετοχή των γνωστών εκδόσεων της πόλης μας «ΤΟ ΔΟΝΤΙ» ,στην αίθουσα του Αναγνωστηρίου της Δημοτικής Βιβλιοθήκης, θα γίνει η παρουσίαση  του νέου βιβλίου  του συμπολίτη Αρεοπαγίτη επί τιμή,  συγγραφέα,  τακτικού  μέλους  της Εταιρείας Λογοτεχνών, ΑΡΓΥΡΗ ΣΤΑΥΡΑΚΗ    με τον τίτλο:
  «Η ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ».
Το βιβλίο θα παρουσιάσουν, ο Χρήστος Μούλιας Δικηγόρος-Συγγραφέας- Ιστορικός Ερευνητής, και ο Βασίλης Λαδάς Δικηγόρος-Συγγραφέας.
        Την εκδήλωση θα προλογίσει και θα συντονίσει ο πρόεδρος της Εταιρείας Λεωνίδας Μαργαρίτης.

H είσοδος για το κοινό θα είναι ελεύθερη.


Κυριακή, 2 Δεκεμβρίου 2018

ΠΟΙΗΣΗ ΣΤΟΛΗ ΨΥΧΗΣ Η « ΠΟΙΗΜΕΝΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ » ΤΟΥ ΦΩΤΗ Ν. ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ


Γράφει ο Φώτης Δημητρόπουλος                                                                     Δημοτική Βιβλιοθήκη Πατρών
                                Φιλόλογος                                                                                                   19 – Νοε – 2018
                                                               
      ΠΟΙΗΣΗ ΣΤΟΛΗ ΨΥΧΗΣ
Η « ΠΟΙΗΜΕΝΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ » ΤΟΥ ΦΩΤΗ Ν. ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ
Αν θελήσει κάποιος να χαρακτηρίσει ως « πρωτόλεια » τα ποιήματα της συλλογής « Ποιημέ
νη Φιλοσοφία » του Φώτη Ν. Παλαιολόγου, θα πρέπει να αναζητήσει την ερμηνεία της λέξης στην Αρ
χαία Ελληνική Γλώσσα, όταν την πρωτοχρησιμοποίησε ο Ευρυπίδης στην τραγωδία « Ορέστης ». ΟΟρέστης, ικέτης στο Μενέλαο λέει :
                                                εκών εγώ σοι ταμά μηνύσω κακά
                                                των σων δε γονάτων πρωτόλεια θιγγάνω
                                                Με την θέλησή μου τα δικά μου βάσανα θα σου διηγηθώ
                                                και θ’ αγγίξω τα γόνατά σου ως απαρχές ικεσίας.
                Και τούτο γιατί η ωριμότητα από κάθε άποψη της συλλογής, θεματολογία, λεκτικό, έκφραση
και ξάστερη ελληνική γλώσσα δε μας επιτρέπει τη σημασία της λέξης πρωτόλεια που αποδίδουμε στην
κοινή νεοελληνική ως τα πρώτα στιχουργήματα, μάλλον ανώριμα, τα πρωτοκάρπια μιάς νεανικής προ
σπάθειας. Ο Φώτης Παλαιολόγος παρουσιάζεται αντίθετα ως μια ώριμη λογοτεχνικά φυσιογνωμία
που καταφεύγει στα γόνατα της ποίησης και στον ποιητικό λόγο αναζητεί τη λύτρωση από τα δι
κά του δεινά, τα δικά του βάσανα, το δικό του πόνο.
                Μας αποκαλύπτεται ευθύς εξ αρχής. Επιθυμεί διαρκώς και διακαώς να λυτρώνεται από τους ανθρώπους που πληγώνουν με την αχαριστία τους και από τους όποιους πόνους σφίγγουν την καρδιά, ακόμα και  ’κείνους του γλυκού έρωτα. Και για να μας αποκαλυφθεί επιστρατεύει το « είναι » του και ως νόηση – διανόηση και ως εσώτατα συναισθήματα, δηλαδή και στοχασμό του νού,  και παλμό της
καρδιάς, που παίρνουν σάρκα και οστά με λέξεις ποίησης και γίνονται « Ποιημένη Φιλοσοφία ». Οι λέ
ξεις του Φώτη Παλαιολόγου δεν είναι λέξεις του λεξικού και της επικονωνίας· δεν είναι απλά ιερογλυφι
κά σύμβολα που δηλώνουν ή συνυποδηλώνουν απλώς κάτι νοησιακό ή ψυχοπνευματικό αλλά η ίδια η ψυχή και το πνεύμα του ποιητή. Είναι η γλώσσα δηλαδή η άλλη όψη του νού και της ψυχής του Φώτη
Παλαιολόγου. Είναι η πεμπτουσία του είναι του με την όψη της λαχτάρας για την ομορφιά, της εμπιστο
σύνης για την φιλαλληλία, της υπερηφάνειας και της αρετής για την αγάπη, της δύναμης για την αυτοπε
ποίθηση, της αλήθειας για το θάνατο, της ζήλιας για τον έρωτα, της ανησυχίας για την « ύβρι » και την
εκμετάλλευση… Κι αν περιδιαβεί κανείς αυτές τις λέξειςτίτλους στα μεστά τετράστιχά του, θα διαπι
στώσει ότι δεν είναι αφηρημένες έννοιες. Είναι όλες επιλεγμένες· και η επιλογή τους δεν είναι καθό
λου τυχαία. Είναι λέξεις πνευματικής οδύνης. Οι λέξεις του Φώτη Παλαιολόγου σε τίτλους και στίχους
έχουν καταγωγή, έχουν προγόνους που δεν είναι άλλοι απο τον ψυχισμό και την παιδεία του ποιητή : αποτυπώματα βιωμάτων, σχέσεων και αντίληψης για την ζωή και τον κόσμο, την ηθική την κοινωνία
και την φύση.
                Οι λέξεις του Φώτη Παλαιολόγου κινούνται σ’ έναν άξονα που ξεκινά από τη Φύση (στα πε
ρισσότερα ποιήματά του ο ποιητής γράφει με κεφαλαίο το « Φ ») και καταλήγει στη ψυχή. Ανάμεσα σ’
αυτούς τους δύο πόλους εκτείνεται ένας απέραντος πίνακας ζωγραφικής και ανιχνεύεται το δυσεξιχνί
αστο σύμπαν της ψυχής. Ετσι ο Φώτης Παλαιολόγος συνυφαίνει σε αυτόν τον άξονα π.χ. το σκίρτημα της αγάπης με το ζωντανό άνθος, το ακυβέρνητο πλήθος με την καταιγίδα, το χάσιμο του ονείρου με την αγκαλιά της Δύσης, την πορεία προς την αυτογνωσία με ταξίδι της σκέψης σε άπνοα πελάγη, τη ζωή που σέβεται τη ζωή και την ανθρωπιά με το φώς και τα κάλλη της πλάσης, τον αναπάντητο φόβο με την άχρωμη θωριά, την ανησυχία με τα ταραγμένα δένδρα, τη ζήλια με τ’ αφανισμένα χορτάρια, την ελπίδα για λύτρωση με πέρασμα απο στεριές και θάλασσες και άλλα. Και αυτό συμβαίνει ή μάλλον το επιτυγ
χάνει ο ποιητής γιατί πιστεύει οτι η ψυχή είναι η λάμψη του άστρου που δύναμη η Φύση της χαρίζει. Γιατί για τον Φώτη Παλαιολόγο η ψυχή είναι το καράβι με τα βαρειά κουπιά τόσο της χαράς όσο και του πόνου, και η Φύση είναι το απάνεμο λιμάνι, η αρμονία, η ζωή σε ισορροπία που ραίνει την εκπλήρωση των πνευματικών σκοπών και των ονειρικών στοχασμών.
                Για να προσεγγίσουμε βαθύτερα τη συλλογή του Φώτη Παλαιολόγου θα πρέπει νομίζω να προ
σέξουμε εκτός από το λεκτικό της, δύο ακόμα χαρακτηριστικά στοιχεία του τρόπου γραφής και να
εξετάσουμε τί ρόλο παίζουν στην νοηματοδότηση της Ποιημένης Φιλοσοφίας του. Πρώτον τη χρήση
του ενεστώτος χρόνου και δεύτερον την χρήση των αποσιωπητικών.
                Ο Φώτης Παλαιολόγος 99,99% στις ρηματικές προτάσεις του χρησιμοποιεί ενεστώτα. (Και
στις ονοματικές πάλι εννοείται ενεστώτας, είναι πολλά τα παραδείγματα ενεστώτα). Πολύ χαρακτη
ριστικά στο 1ο ποίημα : Να φεύγεις από συγγνώμη που χρωστιέται και δεν λέγεται και σφίγγει, πνίγει
ακολουθούν αγαπούν, η λαχτάρα που καρτεράει, η ομορφιά που ζωντανεύει πιο κάτω, και στη συνέχεια
η ζωή γλυκοκοιτάει, οι ψυχές ορκίζονται ή η αγάπη κλυδωνίζεται και λυγίζει η ζωή όταν τα σώματα στρο
βιλίζονται και φλυαρεί άφοβα ο αγέρας ή βουρκώνετε στοργικά μου μάτια, φύση μου μην ατιμάζεσαι αι
μοδοτείς το ψέμα κ.τ.λ., κ.τ.λ., μέχρι το τελευταίο « Τες Ιθάκες » που βαραίνουν τα κουπιά, αισιοδοξεί η
ψυχή και το καράβι κι ο άνθρωπος θαρρεί…
                Για να καταλάβουμε καλύτερα επιτρέψτε μου μία παρένθεση. Στη γραμματική έχουμε συνηθί
σει να διαιρούμε νοερά και με παράσταση τοπική μάλλον, τον χρόνο σαν μία ατέρμονη γραμμή παρελ
θόν μέλλον που τη διακόπτει το παρόν. Σαν κάτι το εμπράγματο. Αυτό είναι σχετικό. Η ελληνική γλώσ
σα δεν εκφράζει το σχετικό χρόνο (π.χ. Από αρχαιότητα μέχρι σήμερα ΕΦΥΓΑ ενώ είμαι ακόμα εδώ).
Η Ελληνική Γλώσσα, γλώσσα λαού με διαισθητικές ικανότητες επιδιώκει να παρουσιάσει στον ε
νεστώτα τις ιδιότητες μίας πράξης, ενός γεγονότος, εν τω γίγνεσθαι και σε άρρηκτη σχέση με εκεί
νον που τη χρησιμοποιεί, με το πρόσωπο που ενεργεί. Δηλαδή φανερώνει τη χροιά, το ποιόν της ε
νέργειας που η έννοιά τους είναι θεμελιώδης στην ελληνική, συναισθηματικά ευαίσθητη γλώσσα. Η ε
νέργεια μπορεί να παρουσιάζεται συγκεντρωμένη – στιγμιαία ή διαρκής, σε ανάπτυξη σκόπιμη, προσ
διορισμένη ή απροσδιόριστη Αυτά όλα μπορεί να ενισχύουν την υποκειμενικότητα (ο Αόριστος → αν
τικειμενικός). Η έννοια του Ενεστώτα → όμως είναι ελαστική και κατευθύνεται και προς το μέλλον  
και προς το πραγματικό (του αορ.). Ο ενεστώτας δεν εκφράζει το παροδικό, το περιστασιακό, το
κατακερματισμένο, αλλά το διαρκές, το συνεχόμενο, το αδιάκοπο, το μοναδικό αλλά μόνιμο.
                Ετσι ο σκοπός του Φώτη Παλαιολόγου φαίνεται ότι δεν είναι απλώς να δώσει τις ποιητικές
του εμπειρίες, αυτές που ανήκουν στο παρελθόν, αλλά κυρίως να μας κάνει συμμέτοχους στην « κα
τάσταση της ποιητικής χάρης ». [την οποία για να την καταλάβουμε και να την νοιώσουμε σπουδαίοι
διανοητές την συγκρίνουν με τη « θρησκευτική εμπειρία » των πιστών που προσεύχονται : την ώρα της
προσευχής  ο πιστός αισθάνεται αυτή τη χάρη, την άμεση δηλαδή παρουσία του Θεού και πλημμυρίζει
από αγαλλίαση]. Ο Φώτης Παλαιολόγος αισθάνεται οτι το κάθε ποίημά του ο κάθε στίχος του δεν εί
ναι αποκλειστικά δικός του, αλλά κάτι καθολικότερο, όχι υποκειμενική ιδιοκτησία του, αλλά κάτι
αντικειμενικό. Το υποκειμενικό του δημιουργεί μία οικειότητα που φαίνεται ότι τον στενοχωρεί. Βγάζει από μέσα του όλη την κλίμακα, όλους τους τόνους των συγκινήσεών του και με την όλη μορφή του γραπ
τού του – και με τη χρήση του ενεστώτα και με τα αποσιωπητικά – μας παρουσιάζει το κάθε τετράσ
τιχό του ως μία πνευματική αυθυπαρξία που εμπνέει θαυμασμό και κινείται έξω και πέρα από τον εαυ
τό του. (Αυτό έχω την εντύπωση άλλωστε ότι είναι το σήμα κατετεθέν της αληθινής ποίησης).
                Ο Φώτης Παλαιολόγος με τη γραφή του γενικά, αλλά και την καταγραφή των αποσιωπητικών του, διαγράφει τον εγωπαθή ατομικισμό και υπογράφει μία επιταγή, μας δίνει μία περίεργη δύναμη, δύναμη εξουσίας πάνω στα ποιήματά του, που μας επιτρέπει όχι την απλή αφομοίωση νοημάτων και
συναισθημάτων, αλλά τη συμμετοχή, την ενεργητική παράλληλη, ποιητική συμπληρωματική δημι
ουργία. Την κατάσταση της ποιητικής χάρης. Τα αποσιωπητικά του, η σιωπή του, η δική του σιωπή,
γίνεται δική μας φωνή. Και η ποιητική χάρη, η πλημμύρα της αγαλλίασης, επιτείνεται από τη χρήση του ενεστώτα, που εισάγει τον αναγνώστη « εν τω γίγνεσθαι » της ποίησης του Φώτη Παλαιολόγου.
                 Μέσα στην κατάσταση της ποιητικής χάρης ο αναγνώστης θ’ ανταμώσει τον κόσμο του ποιη
τή Φώτη Παλαιολόγου την ώρα της φυγής του από τους πόνους των χάρτινων ερώτων και του σαρ
κασμού που ανελέητα κουρσεύει τις ψυχές και μαστιγώνει τα σώματα. Θ’ ανταμώσει τη Φύση ως
θεϊκή συμφωνία και αιώνια ζήση θα νιώσει τον αγέρα και την ταραχή της αγάπης, θα ζήσει το στροβί
λισμα και τη δίνη του έρωτα, θα αντισταθεί στη ζάλη των κίβδηλων κερμάτων και τις αντιφάσεις της γλυ
κειάς ζωής, της ευδαιμονίας, θα αισθανθεί την αξιοπρέπεια ως βράχο υπομονής και την αυτοπεποίθηση
ως αδάμαστη βροχή σε γοητευτικούς ορίζοντες, θα ντυθεί με τη στολή της ψυχής, την Αρετή, θα ταξιδέ
ψει  αγέρωχα στο πέλαγος της αυτογνωσίας, θ’ αγκαλιάσει τη χαριτωμένη σκιά της συνύπαρξης ονείρου
και φωτός, θα γευτεί την αόρατη ζωγραφιά της φύσης και θα χαμογελάσει στον άηχο και αναπάντητο φόβο του θανάτου, αφήνοντας πίσω του ξεθωριασμένα και άνυδρα συναισθήματα.
                 Με δυό λόγια η ποίηση του Φώτη Παλαιολόγου είναι αυτό που στιχουργείται στο ποίημα «…Α
ρετή…» (σελ. 25), εωδιαστό ανθοδοχείο ζήσης, μια ευανάγνωστη ανοιχτή σελίδα της ψυχής του ή
μία καλοραμένη στολή που στολίζει την ψυχή του. Μία τέτοια στολή ταιριάζει σε κάθε συνοδοιπό
ρο του. Γιατί είναι στολή ποίησης. Της ποίησης που δεν αφήνει την αγάπη να σβήνει στα σύνορα
των ψευδαισθήσεων.

Παρουσίαση της ποιητικής συλλογής «Ποιημένη Φιλοσοφία» Φώτη Παλαιολόγου

Παρουσίαση  της  ποιητικής  συλλογής  «Ποιημένη  Φιλοσοφία»
Φώτη  Παλαιολόγου
Βιβλιοθήκη Πατραίων,  19-11,2018

Διαβάζοντας, εν πλώ, το ποιητικό έργο «Ποιημένη  Φιλοσοφία», του  Φώτη Παλαιολόγου, μπορώ να πω ότι μου κράτησε συντροφιά σε όλο το ταξίδι μου, και με ταξίδεψε σε άλλα πελάγη, στα πελάγη της φιλοσοφίας.
Ο Φώτης  Παλαιολόγος  στο έργο του αυτό   αποτυπώνει τις  διανοητικές του ανησυχίες σε ποιητικό λόγο και μας οδηγεί προς το αύριο, σαν Έλληνας – στοχαστής – στην παράδοση για να  μη χαθεί το αγωνιστικό φρόνημα του Έλληνα για τη γλώσσα και τη φιλοσοφία.
Με  στίχους  της  καθημερινής του «ωριμότητας»,  ο Φώτης Παλαιολόγος, μας μπολιάζει με αρχές, ιδανικά και πανανθρώπινες αξίες για τη ζωή, τη δύναμη του σκεπτόμενου ανθρώπου, την επιμονή και υπομονή από τα «πλούτη» που του πρόσφερε η ζωή στο ταξίδι του,  αναζητώντας την Ιθάκη  του.
Τα σπουδαία πνευματικά έργα, όπως η ποίηση,  γράφονται από ανήσυχους ανθρώπους, που γίνονται δημιουργοί και συνεχιστές των προγώνων μας.

Η ποίηση του Φώτη  Παλαιολόγου χωρίς αμφιβολία εκδηλώνει ευαισθησίες της ψυχικής του άρπας, συγκινεί  τον αναγνώστη  και  του μεταγγίζει   αυτό που άϋλο κυλάει μέσα στην ψυχή του.
Με το χηνόφτερό του έχει χύσει το μελάνι στο χαρτί  χρησιμοποιώντας  για υλικό  «λέξεις», που τις λαξεύει, σαν τον γλύπτη το βράχο, και  πλέκοντάς τες  μεταφέρει στο  αναγνώστη   τις ψυχικές δονήσεις του  και  τον μυεί  στη μαγεία της  ποιητικής ευφροσύνης.
Με τα ποιήματά του δείχνει  διεξόδους στις μέρες μας, που τα προβλήματα περισσεύουν για να μην οδηγηθούμε στη μαύρη και ψυχρή αγκαλιά της αποθάρρυνσης, αλλά μέσα από την απεραντοσύνη της  φιλοσοφίας,  που είναι η πηγή και τροφοδότης της ανθρώπινης πνευματικής ζωής, να βρεί ο καθένας μας τη θεραπευτική του παρηγοριά και το σημείο της  πνευματικής του αναφοράς, με τις πανανθρώπινες αξίες σαν ελπίδα και όραμα.

Στο βιβλίο του,  «Ποιημένη Φιλοσοφία» πρωτίστως μας  καταθέτει  ο Φώτης  Παλαιολόγος,  πως εννοεί την «ποίηση» . 
 «Ποίηση» είναι  … άκουσμα ψυχής με συναισθήματα, όραμα νοός με λέξεις …. Αναπνέει στο θείο  χάρισμα της  διανόησης για να εκφράζεται από τα δημιουργήματά Του  και με συναισθήματα και  με λέξεις».
Βρίσκω τον ορισμό του ορθόν και απέριττον!
Ο  Φώτης   Παλαιολόγος παίρνει κάποιες έννοιες και αφού τις σφυρηλατήσει  πάνω  στου νου το αμόνι,  μας τις παρουσιάζει όπως ο ζωγράφος και ο γλύπτης το έργο του.   Μετά  μας  ταξιδεύει  στα πελάγη της  φιλοσοφίας  για να μας παρουσιάσει  ότι :
Η  ομορφιά,  είναι …. γυναίκα, θάλασσα, στεριά,  κοίταγμα που ζωντανεύει…
Η   Λαχτάρα …   άνθος ζωντανό σαν  αγάπης  σκίρτησμα…
Η  Εμπιστοσύνη …. το χάσιμο του ονείρου στην αγκαλιά της δύσης…
Η  Αγάπη …. σαν ηλιακτίδα σαν βροχή…..
Η Ανησυχία … ανεμισμένα φύλλα….
Η  Αλήθεια … αραχνοΰφαντο εργόχειρο της σκέψης…
Μας  υπενθυμίζει ότι η Αξιοπρέπεια …. είναι βράχος που στηρίζεται πάνω στην υπομονή…
Η Αυτοπεποίθηση  ….. είναι βροχή αδάμαστη στο χρόνο…
και η Αρετή …   στολή ψυχής  καλοραμμένη…
για να φθάσει στο Χρόνο που τον προσδιορίζει .. άφαντη γεύση ζωής….
που έτσι και είναι…..
αφού η Λήθη θα ξεθωριάσει τα ίχνη των βημάτων … πάνω στην άμμο…,
αλλά τελικά όσο μακρύς  και αν είναι ο ορίζοντας … θα φθάσεις στην Ιθάκη αν πιστεύεις στο όνειρο…

Αγαπητέ  Φώτη Παλαιολόγο,  εύχομαι από τα τρίσβαθα της ψυχής μου, με το βεληνεκές του πνεύματος αυτό που  σε διακατέχει , από τούτο εδώ το «Πρώτο Σκαλί» «της ποίησης  τη σκάλα»  να ανεβαίνεις!
Τελειώνοντας,   σου αρμόζει  απόλυτα «Το πρώτο Σκαλί» του  Αλεξανδρινού μας ποιητή.



 Το Πρώτο Σκαλί

Eις τον Θεόκριτο παραπονιούνταν
μιά μέρα ο νέος ποιητής Ευμένης
«Τώρα δυό χρόνια πέρασαν που γράφω
κ’ ένα ειδύλλιο έκαμα μονάχα.
Το μόνον άρτιον μου έργον είναι.

Αλλοίμονον, ειν’ υψηλή το βλέπω,
πολύ υψηλή της Ποιήσεως η σκάλα
κι απ’ το σκαλί το πρώτο εδώ που είμαι
ποτέ δεν θ’ ανεβώ ο δυστυχισμένος».

Ειπ’ ο Θεόκριτος «Αυτά τα λόγια
ανάρμοστα και βλασφημίες είναι.
Κι αν είσαι στο σκαλί το πρώτο, πρέπει
νάσαι υπερήφανος κ’ ευτυχισμένος.

Εδώ που έφθασες, λίγο δεν είναι
τόσο που έκαμες, μεγάλη δόξα.
Κι αυτό ακόμη το σκαλί το πρώτο
πολύ από τον κοινό τον κόσμο απέχει.

Εις το σκαλί για να πατήσεις τούτο
πρέπει με το δικαίωμά σου νάσαι
πολίτης εις των ιδεών την πόλι.
Και δύσκολο στην πόλι εκείνην είναι
και σπάνιο να σε πολιτογραφήσουν.

Στην αγορά της βρίσκεις Νομοθέτας
που δεν γελά κανένας τυχοδιώκτης.
Εδώ που έφθασες, λίγο δεν είναι
τόσο που έκαμες, μεγάλη δόξα.»

Αγαπητέ  ποιητά Φώτη Παλαιολόγο  καλώς  όρισες στων ιδεών τη χώρα!

Καπετά – Γιώργος  Σπηλιώτης
Structural Engineer, Ph.D.
Μέλος της  Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών
Μέλος  του Κύκλου  Ποιητών Ελλάδος


ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΦΩΤΗ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ ΜΕ ΤΙΤΛΟ ...ΠΟΙΗΜΕΝΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ.

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΤΟΥ ΦΩΤΗ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ ΜΕ ΤΙΤΛΟ "Ποιημένη Φιλοσοφία "
ΑΠΟ ΤΟΝ τ.ΠΡΥΤΑΝΗ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΏΝ ΑΛΕΞΙΟ ΛΥΚΟΥΡΓΙΩΤΗ



Κυρίες και κύριοι,
δεν έχει περάσει πολύς  καιρός από τότε που είχα την χαρά να γνωρίσω τον Φώτη Παλαιολόγο. Μου τον σύστησε μια πολύ αγαπητή συνάδελφος  που βρίσκεται σήμερα κοντά μας. Αν δεν κάνω λάθος ήταν στη διάρκεια του προτελευταίου Συμποσίου Ποίησης. Με πολύ χαρά τον άκουσα να μου λέει ότι αγαπάει την ποίηση και ότι έχει ήδη γράψει μια ποιητική συλλογή την οποία σκόπευε να εκδώσει. Συμφωνήσαμε να μου έδινε το κείμενο της συλλογής μόλις  την  εξέδιδε και εγώ με πολύ χαρά θα συμμετείχα στην παρουσίασή της. 
Όταν πήρα στα χέρια μου τη συλλογή, κοίταξα με κάποια απορία  τον τίτλο «Ποιημένη Φιλοσοφία». Αυτό  βέβαια γινόταν  κάποτε στην αρχαιότητα όπου φιλοσοφικά αλλά και επιστημονικά κείμενα παρουσιάζονταν με τρόπο ποιητικό.  Αλλά στις μέρες μας αυτό, αν γίνεται, το παρατηρούμε πολύ σπάνια. Και αυτό γιατί  ενώ  η Φιλοσοφική αναζήτηση εδράζεται πρωτίστως  στη διασκεπτική κρίση, η ποιητική δημιουργία, στον αντίποδα, αφορά  το συναίσθημα και επικοινωνεί με τον αναγνώστη μέσω της  συγκίνησης.  Ύστερα βέβαια σκέφθηκα την πνευματική ενότητα του ανθρώπου και ότι  λογική και συναίσθημα  είναι αδιαίρετα στον πραγματικό άνθρωπο. Γιατί όχι τότε αυτό να μην συμβαίνει με την Ποίηση και την Φιλοσοφία; Μήπως αυτές οι περιοχές του επιστητού δεν έχουν και κοινά χαρακτηριστικά; Για παράδειγμα την επιδίωξη της πρωτοτυπίας. Άλλωστε δεν είναι προφανής  η στοχαστική  – φιλοσοφική  συνιστώσα σε μεγάλους ποιητές, όπως ο Καβάφης που με  τρόπο αξιοθαύμαστο  θέτει   θεμελιώδη θέματα για τον άνθρωπο ;Ακόμη  αυτό δεν συμβαίνει με τη φιλοσοφία και τη  λογοτεχνία γενικότερα; Πόσο λογοτέχνης και πόσο φιλόσοφος είναι ο Καμύ  ή ο Ντοστογιέφσκι  για να πάρουμε δύο μόνο πολύ γνωστά παραδείγματα; Για τον Παλαιολόγο  η ενότητα του ανθρώπου ως δημιούργημα του Θεού είναι αυτονόητη. Διαβάζω την πρώτη παράγραφο του μικρού κειμένου που παραθέτει αντί προλόγου στην αρχή της συλλογής.
 «… Ποίηση είναι… άκουσμα ψυχής με συναισθήματα …όραμα νοός με λέξεις …, αναπνέει στο Θείο χάρισμα της διανόησης για να εκφράζεται από τα δημιουργήματα Του και με συναισθήματα και με λέξεις…» 
  Ειδικότερα  ο Παλαιολόγος στα 25 ποιήματα της συλλογής που εκδόθηκε τον Ιανουάριο του 2018  επιχειρεί να καταθέσει με τρόπο ποιητικό «ελεύθερους στοχασμούς για την ουσία του ανθρώπου». Έτσι η ποιητική του προσέγγιση είναι πρωτίστως βιωματική, που όπως γράφει, ωρίμασε ως  «καρπός διανόησης μέσα από δύσκολες προσωπικές συνθήκες». Συχνά οι δυσκολίες της ζωής κάνουν τον άνθρωπο αναγκαστικά αισιόδοξο για να καταφέρει να τις ξεπεράσει. Γιαυτό, όπως γράφει, «η ποίηση μου  κοιτάζει αισιόδοξα και θαρραλέα τη ζήση μας». Κάθε ένα από τα 25    ποιήματα της συλλογής εστιάζει σε μια ανθρώπινη αξία, ένα συναίσθημα η μια φιλοσοφική έννοια που θα  χρειαζόταν  πολύ εκτενέστερα κείμενα για να την προσεγγίσει  ή να την αναλύσει ένας καθαρός στοχαστής. Αξίες ή ανθρώπινα συναισθήματα, όπως η λαχτάρα, η ομορφιά, η  φιλαλληλία, η  εμπιστοσύνη, η αγάπη,  η ζήλια, ο έρωτας, η ανησυχία, η ύβρις , η εκμετάλλευση, η υπερηφάνεια, η αλήθεια, η  αυτογνωσία, η αρετή, η ευτυχία, η αρμονία, και η λήθη, ακόμη  όμως και καθαρά  φιλοσοφικές έννοιες,  όπως ο χρόνος ,ο θάνατος  και  η ψυχή  προσεγγίζονται ποιητικά.
Ας εστιάσουμε για λίγο στα μορφολογικά χαρακτηριστικά της συλλογής. Αρχίζει με ένα ποίημα τριών τετράστιχων στροφών με τίτλο «να φεύγεις» και τελειώνει επίσης με ένα ποίημα  δύο τετράστιχων και ενός τρίστιχου με τίτλο «τες  ιθάκες» που και τα δύο παραπέμπουν στον Καβάφη. Τα υπόλοιπα σχεδόν  ποιήματα της συλλογής είναι τετράστιχα. Μένοντας στη μορφολογία αξίζει να σημειώσουμε τα αποσιωπητικά που παρατίθενται στην αρχή και στο τέλος κάθε στίχου  και που ενδεχομένως υποδηλώνουν σκέψεις και συναισθήματα που θα μπορούσαν εναλλακτικά ή προσθετικά να είχαν συμπεριληφθεί στο ποίημα και που ο ποιητής τα αφήνει στη φαντασία του αναγνώστη. Καθώς  όμως  δεν βέβαιος γιαυτή την ερμηνεία θα πρέπει να περιμένουμε το σχόλιο του ποιητή.
Ας έρθουμε τώρα σε πιο ουσιαστικές συνιστώσες  της συνεισφοράς του. Διαβάζοντας αργά τα ποιήματα διέκρινα κάποια χαρακτηριστικά που ας μου επιτραπεί να αναφέρω σύντομα. Ο Παλαιολόγος  γράφει με την καρδιά του  επιλέγοντας με πολύ προσοχή τις λέξεις και τους στίχους, χωρίς, ωστόσο, να επιδιώκει εκτεταμένους υπαινιγμούς ή αιφνιδιασμούς  προκειμένου να διεγείρει τη συγκίνηση. Καθώς τον ενδιαφέρει περισσότερο το νόημα που εστιάζει το  κάθε ποίημα, διευκολύνει την πορεία του αναγνώστη προς αυτό. Ας δούμε ένα παράδειγμα.
                                                                    … Εκμετάλλευση… 
                                                                   …ψυχή ραγισμένη…,
                                                                 …σώμα μαστιγωμένο…,
                                                                …μουδιασμένος νους…
                                                               …στοργικά μου μάτια… , βουρκώνετε…

Βλέπετε ότι στο ποίημα αυτό επιχειρεί να παρουσιάσει την εικόνα ενός ανθρώπου που έχει υποστεί εκμετάλλευση οποιοσδήποτε  μορφής. Η εικόνα είναι λιτή και σαφής και ασφαλώς συγκινεί  και ευαισθητοποιεί τον αναγνώστη. Ας δούμε ένα ακόμη παράδειγμα 
                                                                                   …Ζήλια…
                                                             …Χαίρεται βράχος να κυλά…,
                                                             …Χορτάρια να αφανίζει…,
                                                            …Φθονερή τέτοια θωριά στη φύση…,
                                                             …Λυγίζει και η Ζωή…

Στο ποίημα αυτό  ή εικόνα, παρμένη  τώρα από τη φύση,  είναι επίσης πολύ καθαρή. Και αυτό μας φέρνει σε ένα δεύτερο χαρακτηριστικό της  ποιητικής συλλογής. Ο Παλαιολόγος  χρησιμοποιεί με τρόπο πολύ επιτυχημένο εικόνες από τη φύση για να περιγράψει ανθρώπινα συναισθήματα. Διαβάζω δύο  ακόμη τετράστιχα που δείχνουν αυτό το χαρακτηριστικό.
                                                           …Ανησυχία…
                                               …ανεμισμένα φύλλα…,
                                           …χορεύουν το ήσυχο κλαρί…,
                                            …φλυαρεί άφοβα ο αέρας…,
                                           …δέντρο ταραγμένο κι η ζωή…,

                                                            … Φιλαλληλία…

                                  … αντάμωσε γοργά το σύννεφο το κύμα…,
                                   …γλιστρώντας σε βρόχινο νερό…,
                                  …συμφωνία θεϊκή  η φύση να τα ακολουθεί…,
                                 …ανθρωπιά μοναδική να υπάρχει ψυχή με ψυχή…,  

Ο τελευταίος στίχος  αυτού του ποιήματος «…ανθρωπιά μοναδική να υπάρχει ψυχή με ψυχή…»   μας αποκαλύπτει το τρίτο  χαρακτηριστικό  της ποιητικής προσπάθειας του Παλαιολόγου: την  τάση για διδαχή, για να θυμηθούμε το παλιό  βιβλίο του  Ε. Παπανούτσου για τον «Διδακτικό Καβάφη». Αυτό το χαρακτηριστικό  πρωτίστως  αποτυπώνεται  στο πρώτο και στο τελευταίο ποίημα της συλλογής. Και στα δύο η  επίδραση του Αλεξανδρινού είναι πρόδηλη. Ας δούμε το πρώτο,  που  μας παροτρύνει  να αποφεύγουμε τις μάταιες συγκρούσεις που μόνο πόνο προκαλούν. 

                                                              …Να φεύγεις…
                                                       …από συγνώμη που  χρωστάει…
                                                             …και δεν λέγεται…
                                                            …ψυχής καμώματα…
                                                   …ανθρώπων που πληγώνουν…
                                                     
                                               …από πόνο θηλιάς που την…
                                                        …καρδιά σου σφίγγει…
                                                        …γλυκός ο έρωτας…
                                                    … μα πίκρα τόνε πνίγει…

                                                         …αχ! Να φεύγεις…
                                                         …να σ ’ακολουθούν…
                                                 …συναισθήματα ανθρώπων
                                                                  που αγαπούν… 

   Παρά το ότι η συμβουλευτική συνιστώσα της  προσφοράς του Παλαιολόγου  διατυπώνεται εδώ  με τρόπο άμεσο,  η  συγκίνηση που εκπέμπεται είναι γνήσια  ποιητική και κορυφώνεται στην τελευταία στροφή.
 Η συλλογή κλείνει με «τες Ιθάκες», ποιητικό φόρο τιμής στην « Ιθάκη» του Καβάφη.  Διαβάζω.
                                                         …Τες Ιθάκες…
                                             …Τες Ιθάκες αν ατενίζουμε…
                              …μακρύς ορίζοντας ζωής θε  να ‘ναι  ο δρόμος τους,…
                                               …βαραίνουν τα κουπιά…
                                   …γλυκός και αν είναι ο πόνος τους…

                                    … χαρά και λύπη σφίγγουν τα πανιά… ,
                                                 …τον άνεμο να καλοπιάνουν… ,
                                        …αισιοδοξεί η ψυχή και το καράβι…,
                                                     …στο λιμάνι όταν φθάνουν …

                                 … ζήταε τες Ιθάκες μες τη ζωή να μπαίνουν…
                                … ο άνθρωπος θαρρεί με το σκοπό που ραίνουν…
  Και εδώ είναι σαφής η  ποιητική παρότρυνση να θέτει ο άνθρωπος ευγενικούς  σκοπούς που να ακολουθεί  ως το τέλος. Μπορεί οι δυσκολίες της Ζωής να αποθαρρύνουν «…να βαραίνουν τα κουπιά..» του ιστιοφόρου   του μεγάλου ταξιδιού της ζωής μας, αλλά είναι η χαρά ακόμη και  λύπη, αναπόφευκτη στον ανθρώπινο βίο,  που αντί να απογοητεύει, σφίγγει και αυτή  τα πανιά  και καλοπιάνει τον άνεμο.  
Κλείνοντας τη μικρή μου παρέμβαση επιτρέψτε μου να επισημάνω ότι διαβάζοντας την πρώτη συλλογή  του Παλαιολόγου όχι μόνο τη χάρηκα, αλλά  μου αποκάλυψε και έναν πολύ ευαίσθητο και στοχαστικό άνθρωπο, τον ποιητή Παλαιολόγο, πλημυρισμένο από πολύ ευγενικά αισθήματα. Του εύχομαι να βρίσκει το κουράγιο και να συνεχίσει την ποιητική του περιπέτεια που άρχισε με αυτή τη συλλογή.   
Πάτρα   19-11-2018
Αλέξης Λυκουργιώτης
τ. Πρύτανης Πανεπιστημίου Πατρών  

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ NEOY ΒΙΒΛΙΟΥ ΦΩΤΗ ΝΙΚ. ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ


ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ NEOY ΒΙΒΛΙΟΥ

 ΦΩΤΗ ΝΙΚ. ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ

                                                                                                                                                               ΣΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ

Την προσεχή Δευτέρα 19η Νοεμβρίου   και ώρα 7.00 μ.μ. στα πλαίσια των Φιλολογικών Βραδινών της Εταιρείας Λογοτεχνών που γίνονται   σε συνεργασία με  τη  Δημοτική Βιβλιοθήκη , θα γίνει η παρουσίαση  του νέου βιβλίου(Ποίηση)  του συμπολίτη Δικηγόρου και  συγγραφέως  δόκιμου μέλους  της Εταιρείας Λογοτεχνών ΦΩΤΗ Ν.ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ   με τον τίτλο:   «…ΠΟΙΗΜΕΝΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ…»
Το βιβλίο θα παρουσιάσουν οι:Αλέξιος Λυκουργιώτης τ.Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πατρών, Φώτης Δημητρόπουλος Φιλόλογος και Συγγραφέας και ο Καπετά-Γεώργιος Σπηλιώτης Ποιητής.
Ποιήματα της συλλογής θα απαγγείλει η Σοφία Παπαδοπούλου μέλος της Θεατρικής Ομάδας του Πανεπιστημίου Πατρών.
Πρέπει να σημειώσουμε  ότι το  βιβλίο  που  θα  παρουσιαστεί  , είναι το πρώτο έργο του συμπολίτη ποιητή   και κυκλοφόρησε από τις γνωστές εκδόσεις της πόλης μας «Π.ΚΟΥΛΗΣ ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΕΚΤΥΠΩΣΕΙΣ» πρόσφατα.
        Την εκδήλωση θα προλογίσει και θα συντονίσει ο πρόεδρος της Εταιρείας Λεωνίδας Μαργαρίτης.

H είσοδος για το κοινό θα είναι ελεύθερη.

ΟΜΙΛΙΑ ΛΑΜΠΡΟΥ ΒΡΕΤΤΟΥ


ΟΜΙΛΙΑ  ΛΑΜΠΡΟΥ Σ.ΒΡΕΤΤΟΥ

ΣΤΟ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΟ  ΒΡΑΔΙΝΟ 


ΤΗΣ ΔΕΥΤΕΡΑΣ



 

 

Την  προσεχή Δευτέρα 3η Δεκεμβρίου  και ώρα 7.μ.μ.  στα πλαίσια των προγραμματισμένων ομιλιών των Φιλολογικών Βραδινών της Εταιρείας Λογοτεχνών που γίνονται με τη συνεργασία της Δημοτικής Βιβλιοθήκης -Πολιτιστικός Οργανισμός Δήμου Πατρέων, και αυτή τη φορά με τη συνεργασία του Συλλόγου Λευκαδίων της Πάτρας «Η Φανερωμένη», θα  μιλήσει στο Αναγνωστήριο της Δημοτικής Βιβλιοθήκης, o Εκπαιδευτικός και Συγγραφέας,  τακτικό μέλος της Εταιρείας Λογοτεχνών και μέλος του Δ.Σ. της,
             ΛΑΜΠΡΟΣ Σ. ΒΡΕΤΤΟΣ
με θέμα :  «Το τραγικό στοιχείο στη ζωή του Αριστοτέλη Βαλαωρίτη».

Την εκδήλωση θα προλογίσει  και       θα συντονίσει   ο πρόεδρος της Εταιρείας   Λεωνίδας Μαργαρίτης.
Aποσπάσματα ποιημάτων και επιστολών θα απαγγείλουν η φιλόλογος και θεατρολόγος Σοφία Μορώνη Αθανασοπουλου και ο ομιλητής.

Η είσοδος για το κοινό θα είναι ελεύθερη.


Τετάρτη, 14 Νοεμβρίου 2018

ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΗΣΤΟΥ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΥ


ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΗΣΤΟΥ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΥ

ΣΤΟ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΟ  ΒΡΑΔΙΝΟ ΤΗΣ ΔΕΥΤΕΡΑΣ

 

 

 Την  προσεχή Δευτέρα 29η Οκτωβρίου  και ώρα 7.μ.μ. και στα πλαίσια των προγραμματισμένων ομιλιών των Φιλολογικών Βραδινών της Εταιρείας Λογοτεχνών με τη συνεργασία της Δημοτικής Βιβλιοθήκης –Πολιτιστικός Οργανισμός Δήμου Πατρέων, θα  μιλήσει ο συμπολίτης συγγραφέας-ποιητής και μέλος του Δ.Σ. της Εταιρείας
 ΧΡΗΣΤΟΣ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΣ  με θέμα :
 «Ο κυνισμός των Φιλοσόφων»

Την εκδήλωση θα προλογίσει  και       θα συντονίσει   ο πρόεδρος της Εταιρείας   Λεωνίδας Μαργαρίτης.

Η είσοδος για το κοινό θα είναι ελεύθερη.